Nhận thức luận | Khoa học luận

  • Plotinus và thuyết Plato mang màu sắc Kito giáo

    Plotinus và thuyết Plato mang màu sắc Kito giáo

    15/03/2019 21:18

    LESZEK KOŁAKOWSKI (1927-2009) || Nguyễn Thị Minh dịch | Bùi Văn Nam Sơn hiệu đính || Phiên bản Kito giáo của trường phái Plato, tức cũng là triết học của thánh Augustine, khác biệt cơ bản với triết học của Plotinus ở chỗ

  • Sự tự cứu độ của Plotinus

    Sự tự cứu độ của Plotinus

    14/02/2019 20:35

    LESZEK KOŁAKOWSKI (1927-2009) || Nguyễn Thị Minh dịch | Bùi Văn Nam Sơn hiệu đính || đối với Plotinus, thực tại đơn nhất duy nhất là cái gì tuyệt đối, không-bất tất, và đồng nhất với hiện hữu của chính nó. Sự bất tất của Tồn tại con người nằm ở sự kiện là...

  • Sự bất tất của hiện hữu người

    Sự bất tất của hiện hữu người

    12/02/2019 22:47

    LESZEK KOŁAKOWSKI (1927-2009) || Nguyễn Thị Minh dịch | Bùi Văn Nam Sơn hiệu đính || Nếu khát vọng của triết học đã và sẽ là lĩnh hội bằng trí tuệ cái toàn bộ của Tồn tại thì động lực đầu tiên của nó đến từ ý thức về sự bất toàn của con người.

  • Tri thức tuyệt đối (III)

    Tri thức tuyệt đối (III)

    14/04/2018 20:40

    GEORG WILHELM FRIEDRICH HEGEL (1770-1831) | BÙI VĂN NAM SƠN dịch và chú giải || Vậy, trong Tri thức [tuyệt đối], Tinh thần đã kết thúc tiến trình hiện thân bằng những hình thái của nó, trong chừng mực việc hiện thân bằng hình thái bị gắn liền với sự phân biệt chưa được vượt qua của ý thức

  • Tiêu chuẩn thực tiễn trong lý luận nhận thức

    Tiêu chuẩn thực tiễn trong lý luận nhận thức

    13/04/2018 19:49

    VLADIMIR ILYICH LENIN (1820-1924) | Chúng ta đã thấy rằng Mác, vào năm 1845, và Ăng-ghen, vào những năm 1888 và 1892, đã đưa tiêu chuẩn thực tiễn vào làm cơ sở cho lý luận duy vật về nhận thức

  • Có chân lý khách quan không?

    Có chân lý khách quan không?

    12/04/2018 11:52

    VLADIMIR ILYICH LENIN (1820-1924) || Bô-gđa-nốp tuyên bố: "đối với tôi, chủ nghĩa Mác bao hàm sự phủ định tính khách quan tuyệt đối của mọi chân lý, sự phủ định bất kỳ chân lý vĩnh cửu nào". Tính khách quan tuyệt đối nghĩa là thế nào? Bô-gđa-nốp còn nói thêm: "chân lý vĩnh cửu" là "chân lý khách quan hiểu theo nghĩa tuyệt đối của từ đó"

  • Tri thức tuyệt đối (II)

    Tri thức tuyệt đối (II)

    09/04/2018 14:59

    GEORG WILHELM FRIEDRICH HEGEL (1770-1831) | BÙI VĂN NAM SƠN dịch và chú giải || Chân lý không chỉ hoàn toàn ngang bằng với sự xác tín một cách tự-mình mà còn có cả hình thái của sự xác tín về chính mình; tức là tồn tại “cho” Tinh thần nhận biết chân lý – tồn tại trong hình thức của Tri thức về chính mình

  • Sự phát hiện ra những yếu tố của thế giới

    Sự phát hiện ra những yếu tố của thế giới

    08/04/2018 01:20

    VLADIMIR ILYICH LENIN (1870-1924) || Đó là nhan đề mà vị phó giáo sư Trường đại học tổng hợp Xuy-rích, Phri-đrích Át-lơ, đã chọn cho tác phẩm của ông ta viết về Ma-khơ. Át-lơ có lẽ là tác giả Đức duy nhất cũng muốn bổ sung Mác bằng chủ nghĩa Ma-khơ

  • Tri thức tuyệt đối (I)

    Tri thức tuyệt đối (I)

    25/03/2018 00:58

    Tinh thần của tôn giáo khải thị đã vẫn chưa vượt qua được [chỗ đứng] ý thức của nó, xét như là ý thức; hay, cũng đồng nghĩa như thế, Tự-ý thức hiện thực của nó không phải là đối tượng của ý thức của nó. | Bản thân Tinh thần nói chung [xét toàn bộ] và những yếu tố tự phân biệt trong đó đều rơi vào trong sự hình dung bằng biểu tượng [hình tượng] (Vorstellen) và mang hình thức của tính đối tượng khách quan.

  • Phép biện chứng. Lượng và chất

    Phép biện chứng. Lượng và chất

    06/03/2018 00:45

    Trong lĩnh vực tư duy, chúng ta không thể thoát khỏi mâu thuẫn; chẳng hạn như mâu thuẫn giữa năng lực nhận thức vô tận ở bên trong của con người với sự tồn tại thực tế của năng lực ấy trong những con người bị hạn chế bởi hoàn cảnh bên ngoài, và bị hạn chế, trong những năng lực nhận thức

  • Những đặc điểm của tri thức khoa học

    Những đặc điểm của tri thức khoa học

    26/02/2018 21:12

    Chúng ta áp dụng thuật ngữ “khoa học” cho dạng tri thức: (i) đạt được một cách có phương pháp và có mối liên hệ có hệ thống; (ii) hình thành nên, hay ít ra là bao gồm, một tập hợp các chân lý phổ biến; (iii) cho phép ta đưa ra những tiên đoán chính xác

  • Trọng lực của tinh thần...

    Trọng lực của tinh thần...

    02/05/2016 21:20

    Arthur Eddington, trong “Triết học của vật lý học”, 1939, kể một ví dụ thú vị: một người đánh cá bằng một tấm lưới có mắt lưới rộng năm phân. Lần nào trở về, chàng cũng đo chiều dài của những con cá đánh được: không con nào nhỏ hơn năm phân cả.

  • Khoa học không biết đến ranh giới quốc gia

    Khoa học không biết đến ranh giới quốc gia

    13/07/2015 12:39

    Việc khoa học không có ranh giới quốc gia - điều này các nhà khoa học biết rất rõ, nhưng phải thường xuyên nói cho đông đảo công chúng biết điều ấy.

  • Bịt mắt bắt dê

    Bịt mắt bắt dê

    03/05/2015 20:14

    Trò chơi “bịt mắt bắt dê” không mất đi cùng với tuổi thơ! Khi lớn lên, thay vì chịu bịt mắt bằng mảnh vải để vui đùa, ta lại tự nguyện để cho những định kiến và những niềm xác tín chắc nịch làm cho mình… có mắt như mù.

  • Lưỡi không xương ...

    Lưỡi không xương ...

    03/05/2015 20:06

    Tư duy của chúng ta gắn liền với việc sử dụng ngôn ngữ. Vì thế, hầu như rất khó thoát khỏi những ảo tượng và những chiếc bẫy rập có nguồn gốc sâu xa trong lời ăn tiếng nói hàng ngày.

  • Từ tiếng hát nhân ngư ...

    Từ tiếng hát nhân ngư ...

    27/01/2015 11:35

    Tiếng hát mê hồn của những mỹ nhân ngư quyến rũ những kẻ hải hành lao vào chỗ chết. Odysseus là người đầu tiên biết cách đề phòng. Chàng ra lệnh cho thủy thủ bịt tai lại bằng sáp ong. Tiếng hát quyến rũ đã bị vô hiệu hóa, trở thành đối tượng đơn thuần của sự thưởng ngoạn. Nghệ thuật và khoa học ra đời từ câu chuyện đầy tính ẩn dụ ấy.

Mọi liên lạc và góp ý xin gửi về: phucdh@triethoc.edu.vn hoặc phuongcn@triethoc.edu.vn
Bản quyền: www.triethoc.edu.vn
Chịu trách nhiệm phát triển kỹ thuật: Công ty TNHH Công Nghệ Chuyển Giao Số Việt